12: liberale mateloosheid

Geplaatst op 19 oktober 2005 12:21 door Anarchist

Dat spiritualiteit een basisbehoefte is in het leven is een gedachte die wordt uitgesproken door Pim Fortuyn in zijn boek ‘De verweesde samenleving‘, waarin wordt uiteengezet dat we in een wereld leven waaruit de vaders en de moeders verwijderd zijn:

De behoefte aan religieuze zingeving is [..] onverminderd en duidelijk zicht- en hoorbaar aanwezig. We leven niet bij brood alleen. De klassieke instituties, zoals de Kerken en de daarmee verbonden organisaties en verenigingen, zijn evenwel vrijwel uit ons leven verdwenen. Zij hebben verzuimd de traditie levend te houden en de Kerk een bron van vitaliteit te doen zijn, een bron van leven waaraan de westerse mens zich kan laven op het moment van opperste dorstigheid. In plaats van ons te respecteren en naar ons te luisteren, hebben de kerkelijke ambtsdragers zich gehuld in een vaag soort modernisme dat ons afsnijdt van de rijke, in eeuwen geworden traditie óf hebben zij de weg gekozen van het kerkelijke doctrinaire leergezag dat de traditie niet ziet als een levend cultureel fenomeen dat zich, net als ons normen- en waardensysteem, slechts kan handhaven als het onder de levenden blijft, dat wil zeggen meegroeit met het leven van de levende mensen, maar dat de traditie ziet als een absolute wijsheid, die ongeschonden dient te worden doorgegeven aan de levenden en zo mogelijk aan hen dient te worden opgelegd. Zij zijn de vertegenwoordigers van de dode Kerk, de Kerk van het verleden, die de levenden loochent in hun bestaan, hun idealen, hun pogingen de zin te begrijpen van hun leven hier op aarde. (Pim Fortuyn, in: ‘De verweesde samenleving‘)

 

Nihilistische machtdenkers maken momenteel de fout de religieuze basisbehoefte van de mens te ontkennen (een behoefte die door Fortuyn aan het door hem verdedigde vader- en moederdenken wordt gekoppeld), vanuit de Stalinistische opvatting dat het leven maakbaar is.
De liberale sovjetmaatschappij die wordt nagestreefd, met andere woorden, wordt ontdaan van realiteit en wordt omgetoverd in een liberale utopie, waarin alleen plaats is voor diegenen die bereid zijn een liberale robot van zichzelf te maken, een schizofreen wezen dat God (de autoriteit) ontkent, maar dat tegelijkertijd eist dat andere mensen de autoriteitloze nihilist als God aanbidden, een mentaliteit die profeten in het verleden er toe bewogen heeft met vlammend stemgeluid religieuze mensen er op te wijzen dat ze niet ‘de mens’ maar God dienen te aanbidden (ook de profeet Mohammed heeft die boodschap verkondigt).

 

Een fraai voorbeeld van schizofreen liberaal denken tref ik aan in de Volkskrant van vandaag (7-2-2005), waar Ewald Vervaet, een zich ‘ontwikkelings-psycholoog’ noemende deskundige, in het kader van het grote Islamdebat de mening uitspreekt dat er niet zoiets bestaat als ‘gematigde moslims’, een opvatting die enerzijds aantoont dat liberale ideologen weigeren een gesprek aan te gaan met anderen (liberalisme is voor ideologen niks anders dan jezelf opsluiten in de eigen groep) en die anderzijds bewijst dat het eigen denken wordt verabsoluteerd, op zo’n wijze dat al diegenen die weigeren de mening van een liberaal tot ‘absolute waarheid’ uit te roepen ketters moeten worden genoemd.

Psychologen die denken dat ze God zijn kun je maar beter uit de weg gaan. Wanneer je als religieus persoontje bij ze aanklopt kijken ze je meewarig aan. Jouw religiositeit is een ziekte, mompelen ze, ga maar gauw naar de kliniek en leer hoe je een liberale robot moet worden…

Religieuze mensen ervaren liberale robotmensen als uitermate hinderlijke wezens. Wanneer ik bijvoorbeeld de Mediamarkt bezoek in de binnenstad van Zwolle dan weet ik dat ik door de liberale bedrijfsleiding gehinderd zal worden. Immens grote luidsprekerboxen hangen aan het plafond en bekogelen me met een oorverdovend lawaai, waarvan de kleine trommelvliezen die ik als spiritueel mens bezit zo overbelast raken, dat ik na tien minuten mezelf verplicht voel ijlings het zeer modern ogende gebouw te verlaten, kwaad in mezelf mompelend: “De gematigde liberalen zijn uitgestorven…”

De liberale robotmens, die volgens ontwikkelingspsycholoog Verveat ‘de gematigdheid zelve is, is voorzien van ‘een liberale plaat voor het hoofd’, die is opgebouwd uit staal en beton, en hij wandelt zingend en dansend door een gebouw, waarin, dat is me opgevallen zelden of nooit exemplaren van ‘de allochtone medemens’ worden aangetroffen, alsof de liberale lawaaibunker op een zodanige wijze is geconstrueerd dat mensen die niet liberaal zijn automatisch buiten de deur worden gehouden.
In Iran proberen de geestelijke leiders de inwoners te beschermen tegen de uitwassen van onze liberale lawaaicultuur, hetgeen voor mij als gevoelig mens met gevoelige zenuwen een reden is een emigratieve overstap naar Iran te overwegen, een land dat weliswaar geen liberaal paradijs is, maar waar je in elk geval nog ongestoord een winkel kunt bezoeken.

Als gevoelig mens, iemand dus die matiging en begrenzing hard nodig heeft, verafschuw ik lompheid en ik erger me daarom dood aan al die zogenaamd moderne psychologen die gevoelige mensen gek verklaren in een wereld waarin de lompheid tot norm verheven wordt.
Waarom, zo vraag ik me af, verdedigt een psycholoog de lompheid? Waarom wordt de (over)gevoelige mens gek verklaard en waarom is de lompe mens die zich ‘liberaal’ noemt koning?
Het is een gedachte die ik hier uitspreek om aan te tonen dat mensen die zich liberaal noemen vaak helemaal niet liberaal zijn, omdat ze weigeren in te zien dat liberalisme in handen van lompe, mateloze mensen net zo verwerpelijk is als welke andere religieuze en/of ideologische machtsleer dan ook.

Kenmerk van de sovjetsamenleving was de robotisering (of gelijkschakeling) van de mens, de onwil het recht van de eenling op een eigen bestaan te erkennen. Het recht op eigenheid is een anarchistische gedachte die je de kern zou kunnen noemen van het religieuze bevrijdingsdenken.
Religie (niet zelfde als kerkelijke gebondenheid) is in wezen niets anders dan het losmaken van de aan de wereld gebonden mens uit de algemeenheid. God zoeken is de wereld loslaten en van aangepast collectief wezen onafhankelijk denkend individu worden, een mens met een eigen identiteit die juist vanwege die eigenheid contact kan maken met wat religieuze denkers ‘God’ of ‘de geest’ of ‘de eeuwigheid’ noemen.

 

In het betoog dat Ewald Vervaet ontvouwt wordt gesteld dat de Islam onafhankelijk denken onmogelijk maakt. Meer dan 99 procent van de moslims is orthodox, zo wordt gesteld, hetgeen betekent dat de Islam door liberale mensen – mensen die volgens hem de vijand zijn van de orthodoxie – alleen maar kan worden gezien als een gevaar.
Grote, dappere heldin binnen deze duistere wereld is volgens Vervaet het liberale Tweede Kamer-lid Ayaan Hirsi Ali, een bijzondere vrouw die voor ‘de verlichting’ zou staan, een geestelijke toestand die wordt gekenmerkt door verzet tegen wat Verveat ziet als de meest typerende eigenschap van de islam: de predestinatieleer, die de ontkenning zou zijn van ‘de vrije wil’.

Als anarchistisch buitenbeetje heb ik bij het lezen van die gedachte een fijnzinnig glimlachje niet kunnen onderdrukken. Wie niet langer dan tien minuten een liberale winkel kan en mag bezoeken, omdat een langer verblijf hem in een geestelijke inrichting zou doen belanden, die voelt zich bepaald niet vrij. Wat stelt mijn vrije wil voor wanneer de liberale robotmens met zijn ‘betonnen plaat voor het hoofd’ overal de dienst uitmaakt in ons land?
Wanneer ik moet kiezen tussen een hoofddoek (wel een beetje stijlvol graag…) en een plaat beton voor het hoofd (volmaakt stijlloos..) dan kies ik de hoofddoek! Wat de vrije wil van Vervaet verder ook mag beweren…
Waarmee ik wil zeggen dat vrije liberalen helemaal niet bestaan in onze samenleving, omdat alles wat zich hier liberaal noemt verslaafd is aan de betonnen-plaat-orthodoxie, een vorm van neoliberaal machodenken die de sterke man met zijn betonnen plaat in het hoofd tot democratische norm verheven heeft. Dat machodenken wordt ‘optimistisch’ genoemd en veroordeelt alles wat ‘pessimistisch’ is – alsof de optimist God is en de pessimist de Duivel, een opvatting die best gerelativeerd mag worden.  

 

Zo heb ik als anarchistische puber de heerlijke situatie nog meegemaakt waarin je jezelf als klant koning mocht voelen. In de als ‘zeer pessimistisch’ omschreven jaren vijftig en zestig (de jaren van de orthodoxe regenten die wilde jongens geen pleziertje zouden gunnen…) bestonden er speciaalzaken voor liefhebbers van jazz en klassieke muziek, rustige, uiterst beschaafd ogende winkels die waren voorzien van zeer goed geïsoleerde geluidcabines waarin je afgezonderd van het publiek de door jou uitgekozen platen kon beluisteren, zonder daarbij lastig gevallen te worden door het democratische kanongebulder van de liberale robotmens.
Die gouden tijden zijn voorbij. Nu mag ik weinig meer zijn dan een slaaf wanneer ik een filiaal van een liberaal grootwinkelbedrijf bezoek. Niks geen gezeik over de klant die koning zou zijn. Niks vrije wil. De liberale massa regeert en die massa bewondert geen koningen, maar aangepaste luitjes met een grote plaat beton voor het hoofd.

Het is dus maar hoe je het bekijkt. Je kunt de wereld bekijken vanuit de positie van de rijke liberale machthebber die dik tevreden is, maar je kunt de wereld ook bekijken vanuit de positie van underdog en gemarginaliseerde eenling, een soort vreemdeling dus, die zich verloren voelt in een wereld waarin geen plaats meer is voor mensen die zich niet kunnen aanpassen aan het neoliberale geweld.
Waarom zou dat geweld de norm moeten zijn? Waarom is de meerderheid van de moslims slecht omdat ze niet gematigd zou zijn en waarom mag de mateloze liberale meerderheid die onze wereld terroriseert niet slecht genoemd worden?

Ik voel me als buitenbeentje helemaal niet verwant met de 99 procent liberalen die hier een lawaaicultuur gevestigd hebben. In mijn optiek is de groep van neoliberale fundamentalisten een gevaar voor de toekomst van de mensheid. Wanneer ik psycholoog was dan zou ik ongetwijfeld als verdediger van de gematigdheid de neoliberale fundamentalist gek verklaren, zoals Vervaet de moslims gek verklaart. Maar omdat ik tot de minderheid behoor telt mijn mening niet, zoals meningen van enkelingen altijd worden genegeerd binnen een wereld waarin de genivelleerde meerderheid de norm bepaalt.

Vervaet is er een uit velen. Hij versimpelt de wereld en sluit zich aan bij de liberale maakbaarheid-denkers die via versimpeling van de werkelijkheid een liberaal Utopia proberen op te bouwen waaruit de defaitistische pessimist verwijderd wordt.
De afkeer van pessimisme blijkt uit de afwijzing van wat hij ‘de Islamitische predestinatieleer’ noemt. Moslims, zo stelt hij, noemen de vrije wil een illusie en daarmee zijn ze de vijanden van democratie, omdat een democratische rechtsorde is gebaseerd op het begrip ‘vrije wil’.
Dat is lariekoek. Wanneer ik als vrij burger het verlangen uitspreek anarchist en astroloog te zijn dan wordt dat verlangen niet gehonoreerd. Ik zou pas echt vrij zijn wanneer mijn wens anarchist en astroloog te zijn ertoe zou leiden dat de samenleving mij de mogelijkheid biedt mijzelf als anarchist en astroloog te ontwikkelen… Maart het tegendeel is het geval, want we leven in een wereld waarin ‘de vrije markt’ regeert en die markt is het eigendom van de liberale robotmens, die op blije, optimistische wijze zaken als anarchisme en astrologie in de hoek van de chaos en het pessimisme plaatst.
Ons land kent geen scholen, instituten en wetenschappelijke organen waarin plaats wordt ingeruimd voor onaangepaste anarchisten en astrologen. Ik volg al jaren de Nederlandse media, maar alles wat die media me vertellen is dat anarchisme en astrologie vormen van geestelijk kwaad zijn, waarschijnlijk net zo duivels als de Islam, die volgens de ontwikkelingspsycholoog Vervaet voor 99 procent bestaat uit pessimisten die ‘de vrije wil’ ontkennen.

 

Het klinkt mooi, VRIJHEID, maar toch is het begrip ‘vrije wil’ in feite weinig meer dan een liberaal dogma. Dat begrijpt de psycholoog Vervaet niet. Wie zijn leven lang zwak en/of ziek is geweest (ziekte is beperking van de vrijheid, voortdurend moeten leven met onvrijheid) die haalt zijn schouders op wanneer hij ijdeltuiten dat begrip hoort gebruiken. Wat koop je voor liberalisme wanneer je in een rolstoel zit en voortgeduwd wordt door sterke, vrije anderen die niet in staat zijn jouw onvrijheid te verminderen?
Ben je een slecht mens wanneer je in een rolstoel zit? Die rolstoel doet niets anders dan je smalend toeroepen dat de vrije wil een illusie is. En toch zijn er mensen die jarenlang samenleven met een ander die in een rolstoel onvrij zit te wezen en die desondanks zoiets ervaren als liefde, een vreemd antiliberaal begrip dat met vrije wil weinig te maken heeft, omdat liefde een mens overkomt: je hebt er, anders gezegd, niks over te vertellen…

Zo ben ik ben in een tamelijk ver verleden psychisch in een vrije val geraakt na een romantisch proces van verliefd worden dat mijn vrije wil volledig uitschakelde.
Dat is de essentie van verliefdheid. Er overkomt je iets dat processen in je losmaakt die ongrijpbaar zijn. Die gevoelens dwingen je iets te doen dat onmogelijk is, omdat het blindelings opvolgen van gevoelens ertoe zou leiden dat je een maakbare wereld gaat opbouwen, waarin andere mensen de slaaf van jouw gevoelens moeten zijn.

Vervaet vindt zoets gewoon. Hij verdedigt een maakbare samenleving waarin liberale dwingelanden, daartoe gedwongen door hun emoties, zichzelf ‘bevrijders’ noemen. Hij weigert in te zien dat mensen die van de vrije wil op een gedachteloze wijze een dogma maken in feite ‘fundamentalisten’ zijn. Ze reduceren de wereld, ontkennen de realiteit en maken het begrip realiteit zelfs belachelijk door het realistische begrip ‘predestinatie’ te ontkennen, een begrip dat astrologen (holisten die de realiteit, waartoe ook het noodlot behoort, niet ontkennen) in de koele, strenge, ordelijke wereld van de planeet Saturnus plaatsen: een wereld die wordt beheerst, door rust, soberheid, gematigdheid, afkeer van druk gegraai en lawaai, gerichtheid op ernst, noodlot, dood, sterven, en al die andere donkere, als zwaar ervaren zaken, waar optimistische liberalen van gruwen, omdat ze zichzelf opsluiten in een utopisch paradijs waaruit alles wat vervelend en lastig is verwijderd dient te worden.  

 

Het liberale Utopia van Vervaet is een rijkeluiswoning in Wassenaar, omringd door hoge hekwerken, waarin de rijke liberale bourgeois zichzelf heeft omringd met honderden beveiligingsambtenaren, die hem beschermen tegen het pessimistische gepeupel, terwijl hij, gezeten op een liberale vrijheidstroon traktaatjes aan het schrijven is voor al diegenen die liberaal Utopia willen dienen…
Het spreekt vanzelf dat ik als vrijheidlievende anarchist een dergelijke vorm van woonvrijheid niet afwijs. Ook ik prefereer een mooie vrijstaande woning boven een gehorige flat, waarin de gematigde mens altijd en eeuwig het slachtoffer is van het zinloze geweld van de matelozen. Maar het feit dat astrologische pessimisme en naar vrijheid verlangende gevoeligheid niet erg in tel zijn bewijst dat liberaal Utopia voor mij onbereikbaar is – zoals vrijheid overal wordt vernietigd waar de egoïstische, mateloze, liberale antidenker koning is.

---

REACTIES

anoniem 19 oktober 2005 12:46
Citeren uit boeken van Fortuijn staat bijna gelijk aan citeren uit de bijbel voor sommige mensen…

Anarchist 19 oktober 2005 12:57
Nou en, wie durft er te zeggen dat hij bijbelloos door het leven gaat? Zelfs de Partij van de Arbeid heeft een bijbel – ‘het partijprogramma’ – die in het teken staat van ‘het fatsoen’. Tijdens een congres zag ik de voorzitter zwaaien en gebaren… en dat niet alleen… ook citeren…: uit ‘het partijprogram’ – allemaal zo uitbundig dat ik het welhaast vond grenzen aan onfatsoen…

Stonehead 19 oktober 2005 14:50
Lang en weinig gestructureerd verhaal, maar met een paar zeldzaam mooie gedachten.

Peter 20 oktober 2005 02:13
Naja, overal waar macht de mens kleineert en degradeerd tot het laagste onderdeel van een hierarchische voedselkring omdat het een beest is dat geen hoger ideaal, geen ander ontwikkelingsmogelijkheden, geen ethiek of moraal en gewetensfuncties kent meer dan de intuitie en aangeboren instincten om aan vreten en sex te komen, daar is dogmatiek van het laagste, meest primitieve, onzindelijke soort aktief. Omdat de gelijkschakeling van de menselijke intelligentie aan niets meer dan hormonale, biologische drift me onzinnig en beledigend en schadelijk toekomt.

Anarchist 20 oktober 2005 09:59
Ik kan me herinneren dat Gerard Reve tijdens het schrijven een pet op zijn hoofd plaatste, vanuit de onderliggende filosofische gedachte dat een mens zijn denkhoofd dient te begrenzen – moet voorkomen dus dat de gedachten alle kanten uitvliegen en niet meer in de hand te houden zijn. Ik vond dat een erg mooie, ouderwetse, welhaast patriarchale gedachte. Niet kennis zien als een opeenstapeling van gedachten, maar kennis zien als een leerproces waarin de ordenende geest de chaos beteugelt.
Dat proces van begrenzen kun je toepassen op individuele activiteiten, maar ook op activiteiten van instellingen en organen die zich bezighouden met ‘de maatschappij’ – d.w.z. met ons allemaal…
Dat is de reden waarom ik niet zo goed begrijp waarom christelijk-liberale politici (die dankzij Fortuyn aan de macht gekomen zijn) het begrip ‘verweesde samenleving’ niet overnemen. Want bij het vader- en moederdenken hoort ‘begrenzing’ – de ontkenning dus van de onbegrensde, chaotiserende groei van het ongeremde liberalisme – dat niet begrenst maar doodleuk datgene wat als zinloos of nutteloos of onbruikbaar wordt ervaren uit de wereld weghakt.

.